ABD'de Solunum Yolu Virüsleri: 2024-2025 Sezonu Kapsamlı Analizi
Ne Oldu?
CDC (Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri), 1 Temmuz 2024 - 30 Haziran 2025 tarihleri arasındaki solunum yolu virüs aktivitesini kapsayan detaylı bir rapor yayınladı. [1]
Rapor, altı farklı ulusal sürveyans sisteminden toplanan verileri analiz ederek COVID-19, RSV (Respiratuvar Sinsityal Virüs), grip ve diğer solunum yolu virüslerinin sezonluk aktivitesini değerlendirdi. [1]
Bu, COVID-19 pandemisi başlangıcından bu yana SARS-CoV-2'de büyük bir suş değişimi olmayan ilk sezon olarak kayda geçti - tüm dolaşımdaki virüsler JN.1 varyantının türevleri olarak kaldı. [1]
Önemli Bulgular
COVID-19 Verileri
Test Sonuçları ve Aktivite Paternleri:
- 297 laboratuvar toplam 3.961.594 SARS-CoV-2 PCR testi bildirdi [1]
- Bunların 260.883'ü (%6,6) pozitif sonuçlandı [1]
- Bimodal (iki zirveli) aktivite paterni gözlendi:
- İlk zirve: 10 Ağustos 2024 haftasında %17,9 pozitiflik [1]
- İkinci zirve: 4 Ocak 2025 haftasında %6,7 pozitiflik [1]
- En düşük seviye: 24 Mayıs 2025 haftasında %2,7 pozitiflik [1]
Hastane Yatış Oranları (100.000 kişi başına):
- ≥75 yaş yetişkinler: 932,6 (en yüksek oran) [1]
- <6 ay bebekler: 285,6 [1]
- 65-74 yaş yetişkinler: 274,4 [1]
- 50-64 yaş yetişkinler: 104,7 [1]
- 6-23 ay çocuklar: 104,1 [1]
Ölüm Verileri:
- Toplam 34.981 COVID-19 ilişkili ölüm kaydedildi [1]
- Yaş dağılımı:
- <18 yaş: 187 (%0,5) [1]
- 18-64 yaş: 3.781 (%10,8) [1]
- ≥65 yaş: 30.923 (%88,4) [1]
Modelleme Tahminleri (1 Ekim 2024 - 5 Temmuz 2025):
- Hastalık: 10,4-16,7 milyon [1]
- Ayaktan başvuru: 2,5-4 milyon [1]
- Hastane yatışı: 290.000-450.000 [1]
- Ölüm: 34.000-53.000 [1]
RSV (Respiratuvar Sinsityal Virüs) Verileri
Test Sonuçları:
- 3.767.034 RSV test sonucu bildirildi [1]
- 178.911 (%4,8) pozitif sonuç [1]
- Tek zirveli aktivite paterni: 21 Aralık 2024 haftasında %11,0 pozitiflik [1]
- Epidemi başlangıcı: 9 Kasım 2024 haftası [1]
- Epidemi sonu: 29 Mart 2025 haftası [1]
Hastane Yatış Oranları (100.000 kişi başına):
RSV-NET Verileri:
- 0-11 ay bebekler: 1.116,7 (95% GA: 1.078,4-1.157,9) [1]
- 12-23 ay çocuklar: 770,6 (95% GA: 743,1-800,3) [1]
- ≥75 yaş yetişkinler: 426,9 (95% GA: 366,6-510,8) [1]
NVSN Pediatrik Verileri:
- 0-11 ay bebekler: 1.053,9 (95% GA: 949,0-1.159,0) [1]
- 12-23 ay çocuklar: 647,5 (95% GA: 576,7-720,8) [1]
Ölüm Verileri:
- Toplam 672 RSV ilişkili ölüm [1]
- Yaş dağılımı:
- <18 yaş: 31 (%4,6) [1]
- 18-64 yaş: 89 (%13,2) [1]
- ≥65 yaş: 552 (%82,1) [1]
Modelleme Tahminleri (1 Ekim 2024 - 3 Mayıs 2025):
- Ayaktan başvuru: 3,6-6,5 milyon [1]
- Hastane yatışı: 190.000-350.000 [1]
- Ölüm: 10.000-23.000 [1]
Diğer Solunum Yolu Virüsleri
Grip (İnfluenza):
- Klinik laboratuvarlardan gelen pozitif test sonuçları zirvesi: 1 Şubat 2025 haftasında %31,6 [1]
Rinovirüs/Enterovirüs (RV/EV):
- Bimodal aktivite paterni gözlendi [1]
- Sonbahar zirvesi: 21 Eylül 2024'te %30,4 [1]
- İlkbahar zirvesi: 10 Mayıs 2025'te %22,3 [1]
- Haftalık pozitiflik %10,1 ile %30,4 arasında değişti [1]
Parainfluenza Virüsleri (PIV 1-4):
- Bimodal aktivite paterni [1]
- Kış zirvesi: 23 Kasım 2024'te %5,6 [1]
- İlkbahar zirvesi: 31 Mayıs 2025'te %9,4 [1]
İnsan Metapnömovirüsü (hMPV):
- Pozitif test sonuçları zirvesi: 19 Nisan 2025 haftasında %7,4 [1]
Yaygın Koronavirüsler (229E, NL63, OC43, HKU1):
- Pozitif test sonuçları zirvesi: 22 Şubat 2025 haftasında %8,3 [1]
Solunum Adenovirüsü:
- 2024-25 sezonunda yüksek aktivite paterni gözlenmedi [1]
Genomik Sürveyans Bulguları
SARS-CoV-2 Varyantları
Analiz Edilen Örnekler:
- 56 ABD yargı bölgesinden toplam 92.703 SARS-CoV-2 sekansı analiz edildi [1]
- Kaynak dağılımı:
- Ulusal SARS-CoV-2 Suş Sürveyans programı: %2 [1]
- Ticari laboratuvarlar: %22 [1]
- Kamu veri tabanları: %76 [1]
Kritik Bulgu: Dolaşımdaki tüm SARS-CoV-2 soyları Omicron JN.1 türevi soylar olarak kaldı. [1]
Baskın Varyantlar: En az bir 4 haftalık dönemde şu varyantlar belirli prevalans seviyelerine ulaştı:
- >%50 prevalans: KP.3.1.1-benzeri ve LP.8.1 soyları [1]
- >%20 prevalans: KP.2-benzeri, KP.3, LB.1-benzeri, XEC ve XFG soyları [1]
RSV Alt Tipleri
Analiz Edilen Örnekler:
- 16 ABD yargı bölgesinden 630 RSV örneği alt tipleme yapıldı [1]
Alt Tip Dağılımı:
- RSV-A: 408 (%64,8) [1]
- RSV-B: 204 (%32,4) [1]
- Hem RSV-A hem RSV-B pozitif: 18 (%2,9) [1]
Neden Önemli?
Halk Sağlığı Açısından Önem
Sürveyans Sistemlerinin Değeri: CDC'nin bu kapsamlı raporu, solunum yolu virüslerinin ulusal düzeyde izlenmesinin kritik önemini vurguluyor. Altı farklı sürveyans sisteminden toplanan veriler, sağlık sistemi hazırlığı ve önleme stratejilerinin zamanlaması için temel bilgi sağlıyor. [1]
Pandemi Sonrası Dönem: COVID-19 pandemi acil durum ilanının Mayıs 2023'te sona ermesinden bu yana, CDC ulusal solunum yolu virüs sürveyansını optimize etme ve entegre etme çalışmalarını sürdürüyor. [1]
Yüksek Riskli Gruplar
COVID-19 İçin: En yüksek hastane yatış oranları şu gruplarda görüldü:
- 75 yaş ve üzeri yetişkinler (en yüksek risk grubu) [1]
- 6 aydan küçük bebekler (COVID-19 aşısı için uygun olmayan grup) [1]
- 65-74 yaş arası yetişkinler [1]
RSV İçin: 2024-2025 sezonunda bebek RSV önleme ürünlerinin kullanıma girmesine rağmen:
- 0-11 aylık bebekler tüm yaş grupları arasında en yüksek RSV ilişkili hastane yatış oranlarını yaşadı [1]
- Bunu 12-23 aylık çocuklar ve 75 yaş üzeri yetişkinler takip etti [1]
Aşı Etkinliği Değerlendirmesi
RSV Önleme Ürünlerinin Etkisi: 2024-2025 NVSN ve RSV-NET verilerine dayanan bir ara değerlendirme, pediatrik RSV önleme ürünlerinin kullanıma girmesinden sonra, 0-7 aylık bebeklerde RSV ilişkili hastane yatış oranlarının bu ürünlerin kullanıma girmesinden önceki sezonlara kıyasla %28-43 oranında azaldığını buldu. [1]
2025-2026 COVID-19 Aşıları: 2025-2026 COVID-19 aşılarının, Haziran 2025 sonlarında baskınlığa yaklaşan XFG varyantı da dahil olmak üzere ağır hastalığa karşı koruma sağlaması bekleniyor. [1]
Aşı Önerileri
COVID-19 Aşıları
Genel Öneri: Güncel COVID-19 aşılarıyla aşılanmak, bu virüslerin neden olduğu ağır hastalık riskini azaltmak için önemli olmaya devam ediyor. [1]
Bebek Koruması: 6 aydan küçük bebekleri ağır COVID-19'dan korumak için mevcut tek bağışıklama stratejisi anne COVID-19 aşılamasıdır. [1]
RSV Aşıları ve Önleme Ürünleri
Bebekler İçin Üç Seçenek: Bebekleri ilk RSV sezonlarında ağır RSV hastalığına karşı korumak için üç seçenek mevcut:
- Gebelikte 32-36. haftalarda verilen anne RSV aşısı [1]
- İlk RSV sezonunda veya sezona girerken 8 aydan küçük bebeklere uygulanan uzun etkili monoklonal antikorlardan biri:
- Nirsevimab [1]
- Clesrovimab [1]
Yetişkinler İçin:
- 75 yaş ve üzeri tüm yetişkinler için tek doz RSV aşısı önerilir [1]
- 50-74 yaş arası ağır RSV hastalığı riski artmış yetişkinler için tek doz RSV aşısı önerilir [1]
Grip Aşısı
Tedavi Seçenekleri
Antiviral İlaçlar
Kullanım Yetersizliği: COVID-19 ve grip için mevcut antiviral tedaviler, hastane yatışı ve ölüm riskini azalttıklarına dair kanıtlara rağmen yetersiz kullanılıyor. [1]
Erken Tedavinin Önemi: Erken tedavi, ağır hastalık riskini azaltmaya yardımcı olabilir. [1]
Önleme Stratejileri
Temel Önleme Yöntemleri
Solunum yolu virüs enfeksiyonları riskini azaltmak için temel önleme stratejileri şunları içerir:
- Aşılarla güncel kalmak [1]
- Elleri düzenli olarak yıkamak ve sık dokunulan yüzeyleri temizlemek [1]
- İnsanların yaşadığı ve çalıştığı yerlerde havalandırmayı optimize etmek [1]
- Hasta olduğunuzda evde kalmak ve başkalarından uzak durmak [1]
Metodolojik Notlar
Veri Kaynakları
Kullanılan Altı Sürveyans Sistemi:
- NREVSS (Ulusal Solunum ve Enterik Virüs Sürveyans Sistemi) [1]
- COVID-NET (COVID-19 İlişkili Hastane Yatış Sürveyans Ağı) [1]
- RSV-NET (RSV İlişkili Hastane Yatış Sürveyans Ağı) [1]
- NVSN (Yeni Aşı Sürveyans Ağı) [1]
- NVSS (Ulusal Hayati İstatistikler Sistemi) [1]
- SARS-CoV-2 Genomik Sürveyans ve RSV Alt Tipleme [1]
Sınırlılıklar
Raporun Kendi Belirttiği Sınırlamalar:
-
NREVSS Sınırlamaları:
- Pasif ve gönüllü bir sürveyans sistemi [1]
- Katılan laboratuvarlardan gelen veriler sezona göre değişiyor [1]
- Tüm coğrafi bölgeleri veya yaş gruplarını temsil etmeyebilir [1]
-
Hastane Yatış Oranı Tahminleri:
- NVSN ve RSV-NET farklı yöntemler ve sürveyans bölgeleri kullandığından, COVID-19 ve RSV hastane yatış tahminlerinde belirtildiği gibi nokta tahminlerinde varyasyonlar beklenir [1]
-
Genomik Sürveyans:
- Zaman içinde gönderilen SARS-CoV-2 örneklerinde ve sekans analizi için mevcut kaynaklarda devam eden düşüşler, genomik sürveyans tahminlerinin kesinliğini etkiliyor [1]
-
Ölüm Sertifikası Verileri:
- Muhtemelen COVID-19 ve RSV'den kaynaklanan tüm ölümleri içermiyor [1]
- COVID-19 veya RSV sonrası ölen tüm kişiler bu virüsler için test edilmiyor [1]
- Bazı ölümler miyokard enfarktüsü veya pnömoni gibi ilişkili komplikasyonlara atfedilebilir [1]
- Bu nedenle NVSS'den gelen ölümler minimum sayılar olarak değerlendirilmeli [1]
Yeni Gelişme: Ölüm sertifikaları müdahale için kaçırılan fırsatlar ve ölüm için potansiyel risk faktörleri hakkında sınırlı bilgi içerdiğinden, pediatrik laboratuvar onaylı COVID-19 ve RSV ilişkili ölümler için standartlaştırılmış ulusal sürveyans ve raporlama 2026'da uygulanıyor. [1]
Gelecek Perspektifi
Devam Eden İzleme
CDC, Amerika Birleşik Devletleri'nde solunum yolu virüs aktivitesini izlemeye devam ediyor ve haftalık güncellemeler çevrimiçi olarak sağlıyor. [1]
2025-2026 Sezonu Hazırlıkları
Aşı Kompozisyonu: 2025-2026 COVID-19 aşıları Amerika Birleşik Devletleri'nde JN.1 soy tabanlı olup, LP.8.1-benzeri antijen tercih ediliyor. [1]
Sonuç
2024-2025 solunum yolu virüs sezonu, COVID-19 ve RSV'nin özellikle küçük çocuklar ve yaşlı yetişkinler arasında ağır sonuçlara neden olmaya devam ettiğini gösterdi. [1]
Önemli Mesajlar:
- COVID-19 tahmini 290.000-450.000 hastane yatışı ve 34.000-53.000 ölüm ile ilişkilendirildi [1]
- RSV tahmini 190.000-350.000 hastane yatışı ve 10.000-23.000 ölüm ile ilişkilendirildi [1]
- Tüm sekans analizi yapılan dolaşımdaki ABD SARS-CoV-2 virüsleri JN.1 varyantının türevleri olarak kaldı [1]
Hekiminize Danışın: Önerilen solunum yolu virüs aşılarıyla güncel kalmak, ağır COVID-19, RSV ve gripe karşı koruma sağlayabilir. Aşılama durumunuz ve risk faktörleriniz hakkında hekiminizle görüşün.
Kaynaklar
- CDC MMWR - Respiratory Virus Activity — United States, July 1, 2024–June 30, 2025 — Erişim: 2026-02-19
Not: Bu makale CDC'nin resmi raporuna dayanmaktadır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Sağlık durumunuz hakkında kararlar almadan önce mutlaka bir sağlık profesyoneline danışın.
