Kolera Aşısı Üretimi Artışıyla Önleyici Kampanyalar Yeniden Başladı
Ne Oldu?
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), UNICEF ve Gavi Aşı İttifakı, küresel kolera aşısı arzının üç yıldan uzun bir aradan sonra önleyici kampanyaların yeniden başlamasına olanak sağlayacak düzeye ulaştığını duyurdu. [1]
Mozambik, 2022 yılında küresel kolera vakalarındaki artış nedeniyle durdurulan önleyici aşılama kampanyalarını yeniden başlatan ilk ülke oldu. [1] Kampanya, devam eden bir kolera salgını ve 700.000'den fazla kişiyi etkileyen sel felaketinin ardından başlatıldı. [1]
Aşı Dağıtımı ve Üretim
İlk aşamada 20 milyon doz oral kolera aşısı (OCV) önleyici kampanyalar için dağıtıma sunuldu: [1]
- 3,6 milyon doz Mozambik'e teslim edildi
- 6,1 milyon doz önemli salgınlar yaşayan Demokratik Kongo Cumhuriyeti'ne gönderildi
- 10,3 milyon doz Bangladeş'e teslimat planlandı
Küresel ajanslar, üreticiler ve ortakların sürdürdüğü çabalar sonucunda, yıllık küresel OCV arzı 2022'de 35 milyon dozdan 2025'te yaklaşık 70 milyon doza iki katına çıktı. [1]
Aşı Hakkında Teknik Bilgiler
Oral kolera aşısı güvenli ve etkili olup 1 yaş üzeri bireyler için önerilmektedir. [1]
Koruma süreleri: [1]
- Tek doz: En az 6 ay kısa süreli koruma sağlar ve salgınların kontrol altına alınmasına yardımcı olur
- İki doz: 3 yıl boyunca enfeksiyona karşı daha uzun süreli koruma sağlar
Küresel aşı arzı istikrarlı bir şekilde iyileşirken, tek doz stratejisi salgın müdahalelerinde standart olarak kalacak, iki doz kullanımı ise vaka bazında değerlendirilecektir. [1]
Küresel Kolera Durumu
Kolera, kontamine gıda ve su yoluyla yayılarak şiddetli ishal ve dehidrasyona neden olan, hızlı tedavi edilmezse ölümcül olabilen bir hastalıktır. [1] Özellikle güvenli su ve sanitasyonun olmadığı, çatışma ve yoksulluktan etkilenen bölgelerde görülür. [1]
2025 Yılı Verileri
Geçen yıl 33 ülkeden WHO'ya bildirilen veriler: [1]
- 600.000'den fazla kolera veya akut sulu ishal vakası
- Yaklaşık 7.600 ölüm
Bu rakamların gerçek durumu yansıtmadığı, koleranın yetersiz bildirildiği belirtiliyor. [1]
2021'den bu yana gözlenen eğilimler: [1]
- Küresel kolera vakaları yıl yıl artış gösterdi
- 2025'te vakalarda düşüş gözlemlendi
- Ancak kolera ölümleri aynı dönemde artmaya devam etti
Uzman Görüşleri
WHO Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus: "Küresel aşı kıtlığı bizi kolera salgınlarını önlemek yerine tepki verme döngüsüne soktu. Şimdi bu döngüyü kırmak için daha güçlü bir konumdayız." [1]
UNICEF İcra Direktörü Catherine Russell: "Yıllardır ilk kez, aşılardaki bu artış büyük ölçekli kolera acil durumlarını daha iyi önlememize olanak sağlayacak. Ancak bu, güvenli suya ve temel sanitasyona daha iyi erişim dahil diğer çabalarla el ele gitmelidir." [1]
Gavi CEO'su Dr. Sania Nishtar: "Kolera vakalarındaki çok yıllı artış ve bunun sonucunda aşılara yönelik benzeri görülmemiş talep, sürdürülebilir, erişilebilir aşı arzının küresel bir kamu yararı olduğunun açık hatırlatıcılarıydı." [1]
Ülke Seçim Kriterleri
Üç ülke, Küresel Kolera Kontrol Görev Gücü (GTFCC) tarafından belirlenen tahsis kriterlerine göre seçildi. [1] GTFCC, 50'den fazla organizasyonun ortaklığıyla, önleyici kampanyalar için kolera aşılarının sistematik, adil ve şeffaf bir şekilde dağıtılmasını sağlamaktadır. [1]
Uzun Vadeli Çözüm
Aşılama, kolera önleme ve müdahalesinin yalnızca bir yönüdür. [1] Salgınların başlamasını ve yayılmasını önlemek, uzun vadede ölümleri azaltmak için şu unsurlar hayati önem taşımaktadır: [1]
- Güvenli su altyapısına uzun vadeli yatırımlar
- Sanitasyon ve hijyen altyapısı
- Hastalık sürveyansı
- Hızlı tedavi
- Toplum katılımı
GTFCC Yönlendirme Komitesi Başkanı Dr. Ilesh Jani: "Bu dönüm noktası, kolerayla daha güvenilir bir mücadele oluşturmak için çeşitli ortakları bir araya getirmenin gücünü gösteriyor. Ancak kalıcı ilerleme, siyasi taahhüdün vazgeçilmez olduğu altyapıya uzun vadeli yatırıma bağlı olacaktır." [1]
Üretim ve Finansman
Dozlar Gavi tarafından finanse edilmekte, UNICEF tarafından tedarik edilip ülkelere teslim edilmektedir. [1]
Şu anda EUBiologics, toplu aşılama kampanyaları için gereken ölçekte kolera aşısı üreten tek üreticidir. [1] WHO Genel Direktörü, diğer üreticileri de bu hayati alana girmeye çağırdı. [1]
Not: Bu haber, sağlık profesyonelleri için bilgilendirme amaçlıdır. Kolera aşısı ve korunma yöntemleri hakkında kişisel öneriler için mutlaka hekiminize danışın.
